Chương 33:

Thủy Canh

Sau buổi bán măng lần thứ hai, cách nhìn của người lớn trong làng đối với Hào và Mây đã khác đi thấy rõ.

Trước kia, chúng vẫn chỉ là trẻ con ham chơi, quanh quẩn việc học với việc lặt vặt.

Thế nhưng sau khi theo Quốc ra tận thành phố bán hàng, rồi mang tiền trở về, người lớn bắt đầu xem chúng có phần “ra dáng” hơn.

Bản thân hai đứa cũng cảm nhận được sự thay đổi trong cách đối xử:

được hỏi han như người lớn, nhờ đó mà thấy mình trưởng thành hon một chút.

Nhấtlà thằng Hào, mới 15 tuổi mà cầm được hai triệu trong người cứ như bản thân là trụ cội gia đình vậy, nói năng không nể nang mẹ gì luôn.

Mẹ của Hào là người cam chịu, thấy con kiếm ra tiền không p-há h:

oại là mừng rồi, nhất là sau vụ bán măng, Hào cầm 1 triệu, còn số lẻ thì cho bà, coi như không độc đoán chuyên quyền.

Cái này cũng là do tiếp xúc với Quốc học hỏi cách cư xử của cậu ta.

Không chỉ vậy, sau vài lần đi chơi thấy ruộng vườn của nhà Quốc đang có những thay đổi rõ rệt.

Rau củ trong nhà Quốc có thể nói là dư thừa, dưa leo, bí, đậu đỗ.

ăn không hết còn cho Hào mang về.

Nhận của người ta mãi, Hào cũng thấy ngại, bèn nói với Quốc mình muốn trồng vài loại rau nhờ Quốc góp ý nên trồng cây gì.

Quốc vốn quen lui tới nhà Hào nên rất hiểu hoàn cảnh nơi đây.

Căn nhà cấp bốn nhỏ nhắn nằm ven sông, diện tích đất không rộng.

Gia đình Hào chỉ có một mảnh rẫy nhỏ ở gần bãi cỏ chăn trâu, quanh năm trồng ngô, sắn, khoai lang, hầu như chẳng để đất trống ngày nào.

Ngoài ra còn một thửa ruộng thấp gần nhà, nước ngập quanh năm, đến mùa thì cấy lúa, còn lại thường bỏ hoang, chỉ vớt vát được ít rau cải xoong với rau cần, cũng là nguồn thực phẩm quen thuộc trong bữa cơm hằng ngày.

Thi thoảng, mẹ Hào bó được nhiều rau thì mang ra chợ bán kiếm thêm vài đồng chi tiêu.

Điều đặc biệt nhất trong khu đất nhà Hào chính là cái ao lớn, được cha cậu trước kia kỳ công đắp đất, kè đá rất vững chắc.

Ao này vốn dùng để nuôi cá, là chỗ mà cha Hào từng đặt nhiều kỳ vọng.

Nhưng từ ngày ông mất, ao không còn ai chăm sóc, lâu lắm rồi chưa được thay nước.

Lại thêm việc gia đình xả thẳng nước sinh hoạt xuống ao, khiến chất lượng nước xuống cấp.

Nếu không phải diện tích ao rộng, giữ được sự cân bằng nhất định, thì có lẽ đã bốc mùi từ lâu.

Với điều kiện như vậy, đất để trồng trọt quả thực rất hạn chế.

Cái tẫy thì đã kín mùa vụ, ruộng thì ngập nước quanh năm, chỉ còn tận dụng được chút bờ ao.

Nhưng điện tích ít ỏi ấy trồng rau thì chẳng đáng là bao.

Chính vì vậy mà Hào mới tìm đến Quốc,

Quốc nhìn qua ao nhà Hào rồi khẳng định ngay:

đây chính là điểm mạnh nhất của gia đình, nếu biết tận dụng thì chẳng khác nào một nguồn lợi ổn định lâu dài.

Bên trong ao có thể thả cá, còn trên bờ thì dựng giàn cho các loại dây leo như mướp, bầu, bí bò ra, vừa xanh mát vừa có hoa quả thu hoạch.

Làm chừng năm sáu gốc thôi cũng đã đủ ăn, thừa ra thì mang bán.

Phần đất trống còn lại dọc bờ có thể trồng rau gia vị:

nào là lá lốt, tía tô, rau thom, những loạ cây gần như “tự mọc” chẳng cần chăm sóc nhiều.

Đặc biệt, Quốc nhấn mạnh nên trồng chuối bao quanh ao, vừa giữ đất, vừa có bóng mát, lại thêm trái cây quanh năm.

Hào nghe đến đó trong lòng có chút hưng phấn.

Cậu vốn đã thích “chơi lớn” giờ nghe Quốc vẽ ra viễn cảnh cả một vòng ao toàn chuối, phía trong giàn mướp bí rủ xuống mặt nước, cá bơi tung tăng bên dưới, thì thấy nhà mình cũng đầy đủ phết chẳng thiếu gì.

Việc đầu tiên phải làm là tát cạn ao, thay nước mới.

Đây vốn là một sự kiện lớn trong làng, vì mỗi lần tát ao, cá to cá nhỏ kéo lên nhiều đến nỗi ăn không hết, mà bán cũng chẳng xuể.

Thế nên, theo lệ quê, thường gọi bà con xóm giềng đến giúp, vừa vui vừa có dịp chia cá.

Nhà nào cũng được dăm ba con mang về cải thiện bữa ăn, coi như đổi vị.

Không khí rộn ràng, nhộn nhịp chẳng khác gì ngày Tết.

Lần này cũng vậy, tin đồn “nhà Hào tát ao” vừa lan ra, cả xóm đã kéo đến đông nghịt.

Trẻ con, người lớn vây kín bờ ao, tiếng cười nói vang.

khắp một vùng.

Hào đứng nhìn mà chợt nhớ lại lần đông người tụ tập nhất chính là năm cha mất, khi tang gia bối rối.

Giờ đây cũng đông như thế, nhưng không còn u ám, mà thay vào đó là tiếng cười, bọn trẻ chạy nhảy quanl bờ, người lớn thì hò nhau xách rổ rá, chuẩn bị lội xuống ao.

Khi nước ao dần rút, đám trẻ con hò hét, xắn quần lội xuống mò cá.

Tay chân, mặt mũi lem lấm bùn đất, nhưng ai nấy hớn hở như vừa vớt được vàng.

Cá chép, cá mè, cá 1Ô, rổi cả cua, lươn, ốc.

từng rổ từng rổ được vót lên bờ, chất thành đống.

Cái ao rộng quá, mấy người cùng xuống cũng phải mất đến gần nửa ngày mới xong xuôi.

Đến trưa, mọi người kéo nhau ra con sông gần đó tắm rửa, còn cá thì chia nhau mang về.

Nhà cái Mây vốn thân thiết với Hào nên hôm ấy cả gia đình cũng sang góp vui.

Trong đám cá bắt được, có một con chép to nặng tới ba, bốn ký, vừa thấy đã khiến cánh đàn ông lớn tuổi mắt sáng rỡ.

Cha của Mây cùng mấy ông bèn nhanh nhảu làm thịt, nổi lửa chế biến, kèm chén rượu nhắm ngon lành.

Cá còn lại thì phụ nữ với bọn trẻ lo làm sạch, chế biến thành các món.

Mẹ của Mây vừa phụ tay vừa hỏi nhỏ mẹ Hào:

“Mẹ thằng Hào này, Đang yên lành sao tự dưng tát ao?

Mẹ Hào cười hiền, đáp:

“Chuyện này là do thằng Hào làm chứ tôi có biết gì đâu, giờ nó còn biết đi kiếm tiền, tôi cũng mặc kệ, nó làm gì miễn không phá phách thì tôi mừng.

Nghe thế, mẹ Mây bán tín bán nghĩ:

“Cá nhiều thế này, sao không để dành, lâu lâu vót đi bán, chia hết cho bà con thì phí quá.

Mẹ Hào khẽ thở dài, rồi nói:

“Thằng Hào với thằng Quốc, sáng sớm đã tranh thủ vớt trước hai xô cá rồi, nói là giữ phần.

Trong ao còn bao nhiêu, ai lấy được thì cứ lấy thôi.

Lời vừa dứt, một bà trong xóm chen vào:

“Quốc, con bà Dung ấy hả?

Thằng đó giỏi thật, mấy bữa trước còn dám dẫn cái Mây đi bán măng tận thành phố.

Trẻ thế mà gan, chứ tôi sống nửa đời còn chưa dám đặt chân ra đó bao giò”

Người khác tiếp lời:

“Nghe nói đi xe ngoài đó dễ say lắm, khói bụi ngột ngạt, mới ngửi thôi đã hoa mắt chóng mặt rồi.

Lần trước tôi đi một lần, khiếp đến già luôn”

Trong khi các bà tán chuyện, dưới ao bọn trẻ vẫn say sưa bắt cá, cười vang cả góc làng.

Đến chiều, nhà Hào như mở tiệc.

Cá rán, cá nấu măng, thêm dưa muối, rau vườn.

bày ra đủ hai mâm đầy.

Nhà Mây cũng ở lại dùng cơm.

Thậm chí mẹ Quốc cũng ghé xem vụ tát ao, rồi bị kéo lại ngồi mâm, bì thằng con bà hí hoáy ở đây từ sáng, chẳng khác gì dự một bữa cỗ.

Trong lúc rượu ngà ngà, cha của Mây mới quay sang Hào, giọng trầm mà thân tình:

“Tát xong cái ao rồi Mọi người có một bữa no nê, thằng Hào định làm gì thì cứ bảo các chú các bác một tiếng.

Các bác các chú cũng không thể ăn chùa của nhà mày được.

Hào nói rõ với mọi người rằng lần tát ao này không chỉ để lấy cá ăn, mà còn là bước chuẩn b cho việc nuôi cá lâu dài.

Cậu còn nêu thêm ý tưởng dựng một cái giàn.

gỗ trên mặt ao để có thêm không gian sinh hoạt, vừa phơi đồ, vừa có thể làm chỗ ngồi hóng gió.

Trên giàn sẽ trồng bí, mướp cho leo.

Nghe con trẻ nói ra những việc tưởng chừng chỉ có người lớn mới tính tới, cha của Mây không khỏi ngạc nhiên.

Ông quay sang hỏi mẹ Hào xem có thật sự muốn làm hay không, thì bà chỉ cười bảo:

“Nó lớn rồi, đã biết tính toán làm ăn thì để cho nó làm.

Tôi cũng muốn có cái sàn bắcra giữa ao, vừa thuận tiện vừa sạch sẽ.

Nhưng hai mẹ con không có sức làm, nói ra thì lại sợ phiền mấy chú.

Cha của Mây gật gù, rồi tự mình đi vòng quanh ao xem xét.

Ông hiểu, ý tưởng có thể từ Hào mà ra, nhưng người đứng sau thúc đẩy và hướng dẫn chắc chắn là thằng Quốc.

Hai đứa nhỏ này không hề làm cho có, chúng đã nghĩ trước nghĩ sau, việc gì cũng có trình tự rõ ràng.

Ông quyết định sẽ giúp, bởi sức trẻ thôi chưa đủ, cần có bàn tay của người từng trải.

Sau khi ước lượng, ông khuyên Hào dùng cột bê tông thay cho gỗ, vì gỗ ngâm lâu ngày sẽ mục.

Chỉ cần bốn trụ chắc chắn, làm một lần có thể dùng mấy chục năm.

Hào nghe vậy liền tính toán số tiền mình có, bảo chắc đủ mua xi măng, còn cát đá ở quê thì thiếu gì.

Cha của Mây chỉ cười, bảo cậu mua thêm hai bao xi măng là được, còn lại ông sẽ lo liệu.

Hôm sau, Hào rủ Quốc ra thị trấn mua xi măng.

Quốc còn dặn mua thêm vôi bột để rắc quanh ao khử trùng, vì cái ao đã năm năm chưa được thay nước, trong bùn tích tụ không ít mầm bệnh, nếu không xử lý thì cá dễ chết.

Về nhà, cả tuần liền Hào cùng cha của Mây loay hoay dựng cột, trộn vữa, học cách xây cơ bản.

Hai cái cọc đầu tiên được làm xong trong ba ngày, vữa thừa còn được lát thêm trong căn nhà để nền phẳng hơn.

Trong lúc chờ cọc khô, hai chú cháu lại kéo nhau đi chặt tre, Quốc thì không thể thiếu mặt, bởi có thêm sức của nó thì kết hợp với thằng Hào cũng bằng sức một người trưởng thành.

Sau một tuần, cái giàn tre chắc chắn đã hoàn thành.

Từ nay, ngay cạnh nhà Hào có một khoảng sàn rộng rãi, đủ chỗ để phơi đồ hay bày ba bốn mâm cổ.

Cha của Mây coi như xong phần trách nhiệm, còn lại là việc của Hào và Quốc.

Hai đứa bắt tay vào cải tạo ao theo sách nông nghiệp mà Quốc sưu tầm:

nạo bót bùn ở đáy ao, dọn sạch rác sinh hoạt, rắc vôi, bón lót bằng lá cây mục để tạo nguồn thức ăn tự nhiên cho cá, sau đó dẫn nước suối vào.

Nước trong ao sâu chừng mét rưỡi, đủ điều kiện để thả cá rô phi, cá chép và cá trắm cỏ.

Cá giống thì một phần giữ lại từ lần tát ao trước, nhưng số lượng ít, Hào phải thường xuyên ra sông giăng lưới, bắt thêm cá nhỏ về thả.

Lần này khác hẳn trước kia:

cậu biết rõ trong ao có bao nhiêu cá, giống gì, nuôi ra sao, không còn cảnh thả đại cho rồi.

Mọi việc đều có kế hoạch, định kỳ nửa năm sẽ vớt cá một lần để bán.

Xong chuyện ao, Hào trồng thêm chuối bao quanh bờ, đúng như kế hoạch ban đầu.

Vài hốc đất được dành cho mướp, bí, bên cạnh là mấy luống rau gia vị dễ trồng như lá lốt, tía tô, húng quế, sau này bán cá cũng không cần phải chạy qua nhà Mây xin đồ nữa.

Quốc còn nhắt Hào chăm chút mấy cây cà chua trước đó, không được bỏ mặc cho còi cọc mãi.

Có cái ao ngay bên, tưới tiêu rất dễ dàng, nếu chịu khó thì rau quả chẳng mấy chốc sẽ xanh tốt.

Sau Hai tuần làm việc, ngôi nhà của Hào nay đã khác hắn.

Bầu không khí trở nên thoáng đãng, sạch sẽ hơn, buổi chiểu có thể ra giàn tre ngồi hóng gió, ngắm trăng, trò chuyện.

Hào thấy trong lòng phấn khỏi, cảm giác mình thực sự giống người lớn làm được việc gì đó ra trè Đêm xuống, cậu còn rục rịch chuẩn bị lưới, ra suối bắt cá con về làm giống.

Việc nuôi cá lần này không còn mơ hồ, mà là một kế hoạch có tính toán rõ ràng.

Hào biết bán cho ai, biết cách thương lượng thế nào, và quan trọng hơn cả, cậu cảm nhận được niềm tin vào bản thân, thực sự đang nắm quyền chủ động.